کلئوپاترا (فیلم ۱۹۶۳)
کلئوپاترا (فیلم ۱۹۶۳)
۴۳ زبان
کلئوپاترا
پوستر فیلم
کارگردانجوزف ال منکیه ویچداریل اف. زانوک (ثبتنشده)روبن مامولیان (ثبتنشده؛ اخراج شد و منکیهویچ جایگزین او شد)
تهیهکنندهوالتر وانگرپیتر لواتس (ثبتنشده)
فیلمنامهنویسسیدنی باکمنرونالد مکدوگالجوزف ال. منکیهویچبن هچت (ثبتنشده)
بر پایهزندگی و ایام کلئوپاترا
اثر سی.ام. فرانزروکتب تاریخی
اثر پلوتارک، سوئتونیوس، و آپیان
بازیگرانالیزابت تیلورریچارد برتونرکس هاریسونرادی مکداولمارتین لاندوهیوم کرونینجورج کول
چهزاره دانوواگرگوار آسلان
فوریو منیکونی
راد دینا
موسیقیالکس نورث
فیلمبردارلئون شامرویجک هیلیارد (ثبتنشده)
تدوینگردوروتی اسپنسرالمو ویلیلمز (ثبتنشده)
شرکت
تولید
فاکس قرن بیستم
توزیعکنندهفاکس قرن بیستم
تاریخهای انتشار
- ۱۲ ژوئن ۱۹۶۳ (آمریکا)
- ۳۱ ژوئیه ۱۹۶۳ (بریتانیا)
مدت زمان
۲۴۳ دقیقه[۱]۱۹۲ دقیقه (برش سینمایی)۳۲۰ دقیقه (برش کارگردان)
کشورآمریکا[۲]
زبانانگلیسی
هزینهٔ فیلم۴۴ میلیون دلار[۳]
فروش گیشه۵۷٫۷ میلیون دلار[۴]
کلئوپاترا (Cleopatra) یک فیلم حماسی درام تاریخی آمریکایی محصول سال ۱۹۶۳ به کارگردانی جوزف ال. منکیهویچ، با فیلمنامهای اقتباس شده توسط مانکیهویچ، رونالد مکدوگال دوگال و سیدنی باکمن از کتاب زندگی و زمانه کلئوپاترا اثر کارلو ماریا فرانزرو در سال ۱۹۵۷ و از تاریخهای پلوتارک است. در این فیلم الیزابت تیلور در نقشی همنام به همراه ریچارد برتون، رکس هریسون، رادی مکداول و مارتین لاندو ایفای نقش میکنند. این داستان مبارزات ملکه جوان کلئوپاترا هفتم مصر برای مقاومت در برابر جاه طلبیهای امپراتوری روم را شرح میدهد.
والتر وانگر مدتها بود که در فکر تولید یک فیلم زندگینامهای دربارهٔ کلئوپاترا بود. در سال ۱۹۵۸، شرکت سازنده او با فاکس قرن بیستم برای تولید فیلم شریک شد. پس از جستجوی گسترده بازیگران، الیزابت تیلور برای به تصویر کشیدن نقش اصلی با دستمزد یک میلیون دلاری قرارداد امضا کرد. روبن مامولیان به عنوان کارگردان استخدام شد و فیلمنامه توسط نایجل بالچین، دیل واسرمن، لارنس دورل و نونالی جانسون مورد بازبینی قرار گرفت. فیلمبرداری اصلی در استودیو پاین وود در ۲۸ سپتامبر ۱۹۶۰ آغاز شد، اما مشکلات سلامتی تیلور باعث به تعویق افتادن بیشتر فیلمبرداری شد. تولید در ماه نوامبر پس از اینکه فقط با ده دقیقه فیلم قابل استفاده از بودجه خارج شد، به حالت تعلیق درآمد.
مامولیان از کارگردانی استعفا داد و مانکیویچ که تیلور را در ناگهان تابستان گذشته (۱۹۵۹) کارگردانی کرده بود، جایگزین شد. تولید دوباره به Cinecittà، جایی که فیلمبرداری در ۲۵ سپتامبر ۱۹۶۱ بدون فیلمبرداری تمام شده از سر گرفته شد. در طول فیلمبرداری، یک رسوایی شخصی در سرتاسر جهان خبرساز شد، زمانی که گزارش شد که تیلور و ریچارد برتون همبازی با یکدیگر رابطه زناکارانه دارند. فیلمبرداری در ۲۸ ژوئیه ۱۹۶۲ به پایان رسید و فیلمبرداری مجدد بعدی از فوریه تا مارس ۱۹۶۳ انجام شد. با هزینه تخمینی تولید ۳۱ میلیون دلار (بدون احتساب ۵ میلیون دلار هزینه شده برای فیلمبرداری سقط شده بریتانیا)، این فیلم به گرانترین فیلم ساخته شده تا آن زمان تبدیل شد و تقریباً استودیو را ورشکست کرد. هزینههای توزیع، چاپ و تبلیغات ۱۳ میلیون دلار دیگر به هزینههای فاکس اضافه کرد.
این فیلم برای اولین بار در سینماها در شهر نیویورک در ۱۲ ژوئن ۱۹۶۳ به نمایش درآمد. عموماً با واکنش مطلوب منتقدان فیلم آمریکایی مواجه شد، اما در اروپا واکنش نامطلوبی داشت. این فیلم با فروش ۵۷٫۷ میلیون دلاری در گیشه در ایالات متحده و کانادا و یکی از پرفروشترین فیلمهای دهه در سطح جهانی به پرفروشترین فیلم سال ۱۹۶۳ تبدیل شد. با این حال، فیلم در ابتدا به دلیل هزینه تولید و بازاریابی آن که در مجموع ۴۴ میلیون دلار (۴۵۲ میلیون دلار در سال ۲۰۲۴) هزینه داشت، ضرر کرد.[۵] این فیلم در سی و ششمین دوره جوایز اسکار ۹ نامزدی دریافت کرد، از جمله برای بهترین فیلم، و برنده چهار جایزه شد: بهترین کارگردانی هنری (رنگی)، بهترین فیلمبرداری (رنگی)، بهترین جلوههای بصری و بهترین طراحی لباس (رنگی).
خلاصه داستان
[ویرایش]
کلئوپاترا ملکه مصر است و میخواهد که از کشورش در برابر خواستههای امپریالیستی روم محافظت کند. داستان فیلم شرح سختیها و وقایعی است که در این رهگذر بر کلئوپاترای جوان میگذرد.
صداپیشگی
[ویرایش]
این فیلم دو بار و هر دو بار به مدیرت دوبلاژ احمد رسولزاده دوبله شده است و گویندگان آن عبارت اند از:
بازیگرانشخصیتگویندگان دوبله اول (استودیو پلازا)گویندگان دوبله دوم (استودیو دماوند)
الیزابت تیلورکلئوپاترامهین کسماییژاله کاظمی
ریچارد برتنآنتونیمنوچهر اسماعیلیچنگیز جلیلوند
رکس هریسونجولیوس سزاراحمد رسول زادهایرج ناظریان
جورج کولفلاویوس؟ابوالحسن تهامی نژاد
پاملا براونکاهن معبدتوران مهرزادشهلا ناظریان
هیوم کرانینسوسیجنس؟مهدی آژیر
سزار دانوواآپولودوروس؟حسین عرفانی
فرانچسکا آنیسایراس؟رفعت هاشم پور
رادی مک داولاکتاویان - سزار آگوستوس؟جلال مقامی
مارتین لاندوروفیو؟منصور غزنوی
کنث هِـیبروتوس؟اصغر افضلی
اندرو کایرآگریپا؟عزتالله مقبلی
رابرت استیفنزجرمانیکوس؟پرویز ربیعی
- سایر عوامل دوبله دوم: بدری نوراللهی، عباس سعیدی، ایرج رضایی، حسین کمانی، ناصر خاوری، فتحالله منوچهری و مازیار بازیاران
- آنونس، ابوالحسن تهامی نژاد
- امور فنی: روبیک گریگوریانس و حسین لنگرودی
موسسه فر هنگی هنری آشتی 